DOMOWNIANieruchomości

Przepisy i podatki

Koszty sprzedaży mieszkania w 2026: podatki, notariusz, prowizja

Sprzedajesz mieszkanie w Sochaczewie, Żyrardowie albo Teresinie i chcesz wiedzieć, ile realnie zostanie Ci w kieszeni? Koszty sprzedaży mieszkania to nie tylko prowizja biura — to także podatek 19%, świadectwo energetyczne, zaświadczenia i opłaty sądowe. Rozbijamy wszystko na konkretne kwoty, terminy i urzędy.

Autor: Piotr Druzd22 września 202610 min czytania
Koszty sprzedaży mieszkania w 2026: podatki, notariusz, prowizja

*Stan prawny na: 7 października 2026.*

Najpierw rozdziel dwie listy: Twoje koszty i koszty kupującego

W internecie ciągle miesza się jedno z drugim. Ktoś czyta, że „sprzedaż mieszkania kosztuje 5 tysięcy u notariusza" i wpada w panikę. A to zwykle nie jest jego rachunek.

Sprzedający najczęściej płaci:

  • podatek dochodowy 19% — ale tylko w części przypadków,
  • prowizję pośrednika, jeśli z niego korzysta,
  • świadectwo charakterystyki energetycznej,
  • odpisy i zaświadczenia (kilkadziesiąt do kilkuset złotych),
  • wykreślenie hipoteki po spłacie kredytu — 100 zł.

Kupujący najczęściej płaci:

  • podatek PCC 2% od wartości rynkowej mieszkania,
  • taksę notarialną z VAT,
  • wpis prawa własności do księgi wieczystej — 200 zł,
  • wypisy aktu notarialnego.

I teraz rzecz, o której mało kto mówi wprost: nie ma przepisu, który każe kupującemu płacić notariusza. To zwyczaj, nie prawo. Strony mogą umówić się inaczej i czasem tak robią — na przykład gdy sprzedający chce podkręcić atrakcyjność oferty. Warto to ustalić jeszcze przed umową przedwstępną, żeby przy akcie nie było niespodzianek.

Podatek 19% — największa pozycja, ale nie zawsze w ogóle występuje

To jest ta kwota, która potrafi zaskoczyć. Nie prowizja, nie notariusz — podatek.

Zasada jest w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o PIT: jeśli sprzedajesz nieruchomość po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją nabyłeś lub wybudowałeś, podatku nie ma. W ogóle. Nie składasz nawet deklaracji.

I tu pada najczęstszy błąd przy liczeniu tego terminu: liczenie 5 lat od dnia zakupu. Nie od dnia. Od końca roku.

Przykład: kupiłeś mieszkanie w marcu 2021 roku. Pięć lat liczy się od 31 grudnia 2021. Czyli wolne od podatku jest dopiero od 1 stycznia 2027 roku. Sprzedaż w listopadzie 2026 = podatek. Sprzedaż w styczniu 2027 = zero podatku. Dwa miesiące różnicy potrafią kosztować kilkanaście tysięcy złotych.

Jeśli 5 lat jeszcze nie minęło, płacisz 19% od dochodu, nie od ceny. To druga wielka pomyłka. Dochód to przychód minus koszty nabycia minus udokumentowane nakłady.

Deklarację składasz na formularzu PIT-39 do 30 kwietnia roku następnego. Sprzedaż w 2026 roku → PIT-39 i zapłata podatku do 30 kwietnia 2027 roku.

Co obniża Twój podatek — i o czym ludzie zapominają

Od przychodu odejmujesz tzw. koszty odpłatnego zbycia (art. 19 ust. 1 ustawy o PIT). Należą do nich m.in.:

Dalej odejmujesz cenę zakupu z aktu notarialnego oraz nakłady na mieszkanie — udokumentowane fakturami VAT. Nie paragonami. Nie „umową z ekipą na gębę". Jeśli robiłeś remont za 60 tysięcy i masz faktury, to realnie oszczędzasz ponad 11 tysięcy podatku. Jeśli nie masz — nie odliczysz nic.

Wniosek praktyczny: prowizja biura nieruchomości to koszt, który przy sprzedaży opodatkowanej zwraca Ci się w 19%. Jeśli płacisz 14 000 zł prowizji, fiskus „oddaje" ok. 2 660 zł w postaci niższego podatku.

Ulga mieszkaniowa: sposób, żeby zapłacić zero

Jeśli 5 lat jeszcze nie minęło, masz drugie wyjście. Ulga mieszkaniowa z art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o PIT: przeznaczasz przychód ze sprzedaży na własne cele mieszkaniowe w ciągu 3 lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym sprzedałeś.

Sprzedaż w 2026 roku → masz czas do 31 grudnia 2029 roku. Obowiązywała wcześniej krótsza, dwuletnia zasada. Zmieniła się 1 stycznia 2019 roku.

Własne cele mieszkaniowe to m.in. zakup innego mieszkania lub domu, zakup działki pod budowę domu, budowa, rozbudowa, remont własnego lokalu, a co do zasady także spłata kredytu hipotecznego zaciągniętego przed sprzedażą na własne cele mieszkaniowe.

Dwie rzeczy do zapamiętania. Po pierwsze: PIT-39 składasz nawet wtedy, gdy podatek wyniesie zero — wykazujesz w nim dochód zwolniony. Po drugie: pojęcie „własnych celów mieszkaniowych" bywa polem sporu z urzędem skarbowym. Zakup mieszkania, które potem wynajmujesz, zakup kilku lokali, zakup „dla dziecka" — tu interpretacje bywają rozbieżne. Jeśli Twoja sytuacja odbiega od standardu, złóż wniosek o indywidualną interpretację podatkową (formularz ORD-IN, opłata 40 zł od stanu faktycznego, urząd ma do 3 miesięcy) albo skonsultuj się z doradcą podatkowym. My pokażemy Ci liczby, ale nie zastąpimy prawnika.

Mieszkanie po rodzicach i po rozwodzie — liczy się inaczej

Dwa przypadki, w których termin liczy się inaczej, niż podpowiada intuicja.

Spadek. Od 1 stycznia 2019 roku pięć lat liczy się od nabycia przez spadkodawcę, a nie od jego śmierci (art. 10 ust. 5 ustawy o PIT). Jeśli Twoi rodzice kupili mieszkanie w 1998 roku, a Ty odziedziczyłeś je w 2024, sprzedajesz bez podatku. To ogromna różnica, a wiele osób wciąż nie wie o tej zmianie.

Majątek wspólny małżonków. Po śmierci małżonka lub po podziale majątku pięć lat liczy się od nabycia nieruchomości do majątku wspólnego (art. 10 ust. 6 ustawy o PIT). Czyli po rozwodzie zwykle nie zaczynasz liczyć od nowa.

Przy spadku i darowiźnie pamiętaj o jeszcze jednym: notariusz nie sporządzi aktu bez zaświadczenia z urzędu skarbowego o uregulowaniu podatku od spadków i darowizn (art. 19 ust. 6 ustawy o podatku od spadków i darowizn). Dla powiatu sochaczewskiego to Urząd Skarbowy w Sochaczewie. Opłata 17 zł, ale czas oczekiwania potrafi przesunąć transakcję o 2–4 tygodnie. To jeden z najczęstszych powodów, dla których akt „stoi".

Koszty notarialne: ile to jest naprawdę

Podstawa to rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 28 czerwca 2004 r. w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej. Słowo „maksymalnych" jest tu kluczowe — notariusze w Sochaczewie, Żyrardowie czy Grodzisku często schodzą niżej, zwłaszcza przy mieszkaniach.

Dla wartości od 60 000 do 1 000 000 zł taksa maksymalna to 1 010 zł + 0,4% od nadwyżki ponad 60 000 zł, plus 23% VAT.

Dla mieszkania za 450 000 zł: 1 010 + 0,4% × 390 000 = 2 570 zł netto, czyli ok. 3 161 zł brutto. I to jest górna granica, nie cena obowiązkowa.

Do tego dochodzą:

  • wypisy aktu — maks. 6 zł netto (7,38 zł brutto) za stronę,
  • złożenie wniosku wieczystoksięgowego przez notariusza — maks. 200 zł + VAT,
  • wpis prawa własności w księdze wieczystej — 200 zł,
  • wpis nowej hipoteki — 200 zł, wykreślenie starej — 100 zł,
  • założenie księgi wieczystej — 100 zł.

Wnioski trafiają do wydziału ksiąg wieczystych sądu rejonowego właściwego dla nieruchomości: dla Sochaczewa i powiatu — Sąd Rejonowy w Sochaczewie, dla Żyrardowa — Sąd Rejonowy w Żyrardowie, dla Błonia i Grodziska Mazowieckiego — Sąd Rejonowy w Grodzisku Mazowieckim.

Drobna uwaga sprzedażowa: jeśli Twój kupujący nabywa pierwsze mieszkanie z rynku wtórnego, od 31 sierpnia 2023 roku jest zwolniony z PCC 2%. Przy mieszkaniu za 450 tys. to dla niego 9 000 zł mniej. Warto o tym wspominać w ogłoszeniu — to realnie poszerza grupę kupujących.

Stawki opłat i taksy bywają nowelizowane. Przed podpisaniem umowy przedwstępnej najlepiej zadzwonić do kancelarii i poprosić o wyliczenie — każdy notariusz robi to bezpłatnie.

Prowizja pośrednika: skąd się biorą te procenty

Żadne przepisy nie ustalają wysokości prowizji. Zawód pośrednika został zderegulowany 1 stycznia 2014 roku i od tej pory cena jest wyłącznie kwestią umowy.

Na Mazowszu typowo spotkasz 1,5–3% netto od ceny + 23% VAT, a przy tańszych nieruchomościach częściej kwotę ryczałtową, np. 6–12 tys. zł. To szacunek rynkowy, nie żadna urzędowa tabela — jeśli ktoś mówi Ci, że „takie są stawki", to mówi o zwyczaju.

O czym pamiętać przy podpisywaniu:

  • Umowa pośrednictwa musi być pisemna lub elektroniczna pod rygorem nieważności (art. 180 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami). Bez niej pośrednik nie ma prawa do prowizji — ale i Ty nie masz czego dochodzić, jeśli coś pójdzie nie tak.
  • Pośrednik ma obowiązkowe ubezpieczenie OC, minimalna suma gwarancyjna to 25 000 euro na zdarzenie. Masz pełne prawo poprosić o polisę. Poważne biuro pokaże ją bez mrugnięcia okiem.
  • Sprawdź, kiedy prowizja jest płatna: przy umowie przedwstępnej czy przy akcie przenoszącym własność. To najczęstszy punkt sporny. Bezpieczniej dla Ciebie — przy akcie końcowym.
  • Umowa na wyłączność zwykle oznacza niższą stawkę, ale też karę umowną, jeśli sprzedasz z pominięciem biura. Przeczytaj ten paragraf uważnie.
  • Sprawdź warunki wypowiedzenia i okres obowiązywania umowy.

Dokumenty i drobne opłaty — czyli koszt Twojego czasu

To pozycje na kilkaset złotych, ale na kilka dni biegania.

  • Świadectwo charakterystyki energetycznej — obowiązkowe przy każdej sprzedaży od 28 kwietnia 2023 roku, także dla mieszkania w bloku z lat 70. Koszt ok. 300–800 zł, rynek jest wolny, więc warto porównać. Notariusz odnotowuje przekazanie kopii kupującemu, a za brak grozi grzywna.
  • Odpis zwykły z księgi wieczystej — 20 zł (zupełny 30 zł) z Centralnej Informacji KW. Wydruk z ekw.ms.gov.pl jest darmowy, ale nie ma mocy dokumentu.
  • Zaświadczenie o braku zaległości czynszowych — spółdzielnia, wspólnota lub zarządca. Od 0 do ok. 200 zł, zależnie od uchwały spółdzielni. Trzeba dzwonić i pytać.
  • Zaświadczenie o liczbie osób zameldowanych — 17 zł opłaty skarbowej. Urząd Miejski w Sochaczewie (ul. 1 Maja 16), Urząd Gminy Teresin, UM Żyrardów, UM Błonie, UM Grodzisk Mazowiecki.
  • Zaświadczenie z US o podatku od spadków i darowizn — 17 zł, jeśli mieszkanie pochodzi ze spadku lub darowizny.
  • Pełnomocnictwo notarialne — taksa ok. 30–100 zł netto + VAT, plus 17 zł opłaty skarbowej (zwolnienie dla najbliższej rodziny).
  • Zaświadczenie z banku o saldzie kredytu i zgoda na wykreślenie hipoteki — od 0 do ok. 300 zł. Banki wystawiają je w 7–30 dni, więc zamawiaj z dużym wyprzedzeniem.

Razem: zwykle 400–1 200 zł. Ale realny koszt to 4–6 wizyt: spółdzielnia, urząd gminy, urząd skarbowy, bank, sąd, notariusz. Wszystkie w godzinach pracy.

Mieszkanie z kredytem hipotecznym

Da się sprzedać, robi się to standardowo, ale dochodzą dwie rzeczy.

Pierwsza: prowizja za wcześniejszą spłatę. Przy kredycie o zmiennej stopie bank może ją pobrać tylko w ciągu pierwszych 3 lat od zawarcia umowy, maksymalnie 3% spłacanej kwoty i nie więcej niż odsetki za 12 miesięcy (art. 40 ustawy z 23 marca 2017 r. o kredycie hipotecznym). Przy stałej stopie zasady bywają ostrzejsze — sprawdź swoją umowę.

Druga: po spłacie bank wystawia list mazalny, a Ty składasz wniosek o wykreślenie hipoteki. Opłata 100 zł. Bez tego w księdze wieczystej dalej wisi cudzy wpis.

Ile wynoszą koszty sprzedaży mieszkania w Sochaczewie — konkretny rachunek

Mieszkanie 55 m², cena 450 000 zł, własność od ponad 5 lat:

  • prowizja pośrednika 2,5% + VAT — ok. 13 800 zł,
  • świadectwo energetyczne — ok. 500 zł,
  • dokumenty, odpisy, opłaty skarbowe — 100–300 zł,
  • wykreślenie hipoteki — 100 zł,
  • PIT — 0 zł.

Razem ok. 14 500–15 000 zł, czyli mniej więcej 3,2% ceny.

Teraz wariant drugi. Mieszkanie kupione w 2023 roku za 380 000 zł, sprzedane w 2026 roku za 480 000 zł. Prowizja 2,5% brutto ≈ 14 760 zł, świadectwo 500 zł. Przychód po odjęciu kosztów zbycia: 464 740 zł. Dochód: 84 740 zł. Podatek 19% ≈ 16 100 zł — płatny do 30 kwietnia 2027 roku.

Ten sam przypadek z ulgą mieszkaniową, gdy kupujesz kolejne mieszkanie do końca 2029 roku: 0 zł podatku, ale PIT-39 i tak składasz.

Różnica między tymi dwoma scenariuszami to ponad 16 tysięcy złotych. Dlatego pierwsza rzecz, którą sprawdzamy przy wycenie, to data z Twojego aktu nabycia.

Siedem błędów, które kosztują najwięcej

1. Liczenie 5 lat od dnia zakupu zamiast od końca roku kalendarzowego.

2. Przekonanie, że podatek płaci się od ceny, a nie od dochodu.

3. Nieodliczanie prowizji, świadectwa i kosztów remontu.

4. Remont bez faktur VAT — nakładów nie da się udowodnić.

5. Zaniżanie ceny w akcie. Urząd skarbowy może wezwać do korekty i powołać biegłego; przy odchyleniu ponad 33% koszt wyceny obciąża stronę.

6. Niezłożenie PIT-39 mimo zerowego podatku przy uldze mieszkaniowej.

7. Spółdzielcze własnościowe prawo bez księgi wieczystej — kupujący z kredytem takiego mieszkania nie kupi. Założenie KW kosztuje 100 zł i trwa, więc zaczyna się to załatwiać na starcie, nie tydzień przed aktem.

Jeszcze jedna rzecz warta sprawdzenia lokalnie: realne ceny transakcyjne w Twojej okolicy znajdziesz w Rejestrze Cen Nieruchomości prowadzonym przez Starostwo Powiatowe w Sochaczewie. To dane z aktów notarialnych, czyli ceny, za które faktycznie sprzedano — a nie ceny z ogłoszeń, które bywają o kilkanaście procent wyższe.

Jak to wygląda, gdy sprzedajesz z Domownią

Jesteśmy biurem mobilnym. Nie musisz do nas przyjeżdżać — to my przyjeżdżamy do Ciebie. Wycena i podpisanie umowy odbywają się u Ciebie w domu, także wieczorem albo w weekend.

W całej sprzedaży najbardziej uciążliwa bywa nie ona sama, tylko dokumenty. Na podstawie pełnomocnictwa kompletujemy je za Ciebie: zaświadczenia ze spółdzielni lub wspólnoty, odpis z księgi wieczystej, zaświadczenie o zameldowaniu, dokumenty z banku, świadectwo energetyczne. To zwykle 2–3 dni urlopu, których nie musisz brać.

To się szczególnie sprawdza w dwóch sytuacjach: kiedy sprzedajesz mieszkanie po rodzicach, a sam mieszkasz w Warszawie albo za granicą, oraz kiedy nie możesz być obecny przy akcie notarialnym — wtedy działa się przez pełnomocnika.

Pracujemy w Sochaczewie, Żyrardowie, Teresinie, Błoniu, Grodzisku Mazowieckim i w całym powiecie sochaczewskim.

Zadzwoń: 782 602 602. Bezpłatnie wycenimy Twoje mieszkanie i przygotujemy listę dokumentów dopasowaną dokładnie do Twojej sytuacji — inną dla mieszkania z kredytem, inną dla lokalu ze spadku. A jeśli okaże się, że poczekanie dwóch miesięcy ze sprzedażą oszczędzi Ci kilkanaście tysięcy podatku, powiemy Ci to od razu.

Częste pytania

Sprzedaję mieszkanie po rozwodzie. Czy zapłacę podatek?

Zwykle nie zaczynasz liczyć 5 lat od nowa. Zgodnie z art. 10 ust. 6 ustawy o PIT, po podziale majątku wspólnego lub po śmierci małżonka pięcioletni okres liczy się od nabycia nieruchomości do majątku wspólnego. Jeśli kupiliście mieszkanie razem w 2015 roku, a rozwód był w 2024, sprzedajesz bez podatku. Przy nietypowym podziale majątku warto potwierdzić to u doradcy podatkowego.

Mieszkanie po rodzicach — od kiedy liczę 5 lat?

Od nabycia przez spadkodawcę, a nie od jego śmierci. Tak stanowi art. 10 ust. 5 ustawy o PIT, obowiązujący od 1 stycznia 2019 roku. Jeśli rodzice kupili mieszkanie w 2005 roku, a Ty odziedziczyłeś je w 2025, możesz sprzedać bez podatku. Pamiętaj tylko o zaświadczeniu z urzędu skarbowego o uregulowaniu podatku od spadków — bez niego notariusz nie sporządzi aktu.

Czy spłata mojego kredytu hipotecznego pieniędzmi ze sprzedaży to własny cel mieszkaniowy?

Co do zasady tak, jeżeli kredyt został zaciągnięty przed sprzedażą i na własne cele mieszkaniowe (art. 21 ust. 25 pkt 2 ustawy o PIT). To jednak obszar, w którym interpretacje bywają różne — zwłaszcza przy kredytach na nieruchomość, którą wynajmowałeś. Jeśli Twoja sytuacja jest nietypowa, złóż wniosek ORD-IN o indywidualną interpretację (40 zł, odpowiedź do 3 miesięcy).

Czy zakup działki pod dom liczy się do ulgi mieszkaniowej?

Tak, zakup gruntu pod budowę budynku mieszkalnego mieści się w katalogu własnych celów mieszkaniowych z art. 21 ust. 25 ustawy o PIT. Warunek: musisz wydać pieniądze w ciągu 3 lat, licząc od końca roku, w którym sprzedałeś mieszkanie. Przy sprzedaży w 2026 roku masz czas do 31 grudnia 2029 roku.

Kto płaci notariusza — sprzedający czy kupujący?

Nie ma przepisu, który to rozstrzyga. Zwyczajowo taksę notarialną, PCC 2% i wpis do księgi wieczystej pokrywa kupujący, ale strony mogą ustalić inaczej. Zapisz to w umowie przedwstępnej, żeby uniknąć nieporozumień w kancelarii.

Czy muszę być obecny przy akcie notarialnym?

Nie. Możesz działać przez pełnomocnika na podstawie pełnomocnictwa w formie aktu notarialnego. Koszt takiego pełnomocnictwa to zwykle 30–100 zł netto plus VAT i 17 zł opłaty skarbowej (najbliższa rodzina jest z niej zwolniona). To rozwiązanie dla osób mieszkających poza powiatem lub za granicą.

Muszę składać PIT-39, jeśli podatek wyniesie zero?

Jeśli korzystasz z ulgi mieszkaniowej — tak, deklarację składasz i wykazujesz w niej dochód zwolniony. Termin to 30 kwietnia roku następnego po sprzedaży. Jeśli natomiast minęło 5 lat liczonych od końca roku nabycia, sprzedaż w ogóle nie jest źródłem przychodu i PIT-39 nie składasz.

Ile kosztuje rozwiązanie umowy z biurem nieruchomości?

To zależy wyłącznie od zapisów Twojej umowy — nie ma tu stawek ustawowych. Przed podpisaniem sprawdź okres wypowiedzenia, czas obowiązywania umowy oraz ewentualne kary umowne przy umowie na wyłączność. Umowa pośrednictwa musi być pisemna pod rygorem nieważności, więc zawsze masz co czytać.

Źródła

Piotr Druzd
Piotr Druzdpośrednik nieruchomości, Domownia · 782 602 602
sprzedaż mieszkaniapodatek od sprzedaży nieruchomościkoszty notarialneSochaczewporadnik dla sprzedających

Przeczytaj dalej

Cały dział: Przepisy i podatki

Powiązane z tym tematem

Dobrane automatycznie na podstawie miejscowości i zagadnień, o których mowa w artykule.

Gdzie pracujemy

Sochaczew i cały powiat sochaczewski, a także Żyrardów i Błonie. Przyjeżdżamy do klienta, wycena jest bezpłatna.